หนึ่งในงานแสดงศิลปะระดับโลก Thailand Biennale Phuket 2025 ที่กำลังจะปิดฉากลงในสิ้นเดือนเมษายนนี้ ที่จังหวัดภูเก็ตเป็นเจ้าภาพ
หนึ่งในผลงานที่น่าสนใจคือ ศิลปะภาพวาดดินสอสีบนกระดาษ ผลงานของ ดอเลาะ เจ๊แต ศิลปินชาวบ้านดาโต๊ะ ตำบลแหลมโพธิ์ อำเภอยะหริ่ง จังหวัดปัตตานี ที่เป็นชาวประมง นักนิเวศวิทยา นักเคลื่อนไหวด้านสิ่งแวดล้อม และ ปราชญ์ชาวบ้าน
ในปี พ.ศ. 2527 เขาเริ่มวาดรูปเพื่อสะท้อนถึงอันตราย ของเครื่องมือประมงชนิดใหม่ที่เข้ามาทำลายความอุดมสมบูรณ์ของอ่าว ปัตตานี รวมถึงการใช้งานศิลปะเป็นสื่อสะท้อนความเปลี่ยนแปลงอย่างที่ นัยสำคัญของพื้นที่ชายฝั่งและป่าชายเลน แผนภาพเหล่านี้กลายเป็น ข้อมูลสำคัญสำหรับนักวิทยาศาสตร์ นักวิจัย และนักอนุรักษ์ในเวลาต่อมา
สำหรับไทยแลนด์เบียนนาเล่ ภูเก็ต อนุวัฒน์ อภิมุขมงคล ได้นำผลงาน จำนวนหนึ่งมาจัดแสดงเพื่อยกย่องมรดกทางภูมิปัญญาของเขา พร้อม เชิดชูบทบาทของ “ศิลปินตัวเล็กๆ” ผู้มีส่วนสำคัญต่อการขับเคลื่อนสำนึก ด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมในบ้านเกิด
แม้วันนี้ ดอเลาะ เจ๊แต ได้เสียชีวิตไปเมื่อปีที่ผ่านมา แต่ผลงานของชาวประมงพื้นบ้านท่านนี้ ยังได้ส่งต่อมาสู่ มูลนิธิเล็ก-ประไพ วิริยะพันธ์ุ ที่ได้ถ่ายทอดลงหนังสือ เสียงสะท้อนจากหมู่บ้านชาวประมง อ่าวปัตตานี และ ความทรงจำในอ่าวปัตตานี เพื่อเป็นแรงบันดาลใจใยการต่อยอดเพื่อการอนุรักษ์ รักษาสิ่งแวดล้อมในอ่าวปัตตานีต่อไป
